Czapski i jego eseistyka – Agata Janiak

Kolorowy rysunek Józefa Czapskiego dla Vinzenzów

Agata Janiak na co dzień pracuje w Dziale Rękopisów w Zakładzie Narodowym im. Ossolińskich we Wrocławiu. Ma tę przyjemność, że obcuje z dokumentami, które zwykle ukryte są w szufladach archiwum.  We Wrocławiu znajduje się  obszerny zbiór spuścizny Ireny i Stanisława Vincenza.  Autorka przejrzała korespondencja Józefa Czapskiego z autorem  „Powojennych perypetii Sokratesa”  ze zbiorów Zakładu Narodowego im. Ossolińskich. Dzięki tej pracy powstał ciekawy artykuł opublikowany w „Granicie i tęczy”.

Teraz do naszych rąk trafia książka „Ten, który widzi. O twórczości literackiej Józefa Czapskiego”.  Znacząca część to przypomnienie osoby malarza, dotykanie jego biografii. I tu  pojawiają się cytaty z niepublikowanych dzienników, listów.  Fakty w nich zawarte nie były więc obecne chociażby w książce Erica Karpelesa.  To kolejny dowód na to, że w „Prawie nic”  to jeszcze  nie wszystko o Józefie Czapskim i nadchodzi czas, by kolejni autorzy zagłębili się  w archiwa rozproszone i te zgromadzone w Muzeum Narodowym w Krakowie, by odkrywać nowe wątki biograficzne.

Wydawca umieszcza taki opis, by zachęcić do sięgnięcia po książkę: ” W literaturze przedmiotu poświęconej Józefowi Czapskiemu od dawna funkcjonuje przeświadczenie, że jego eseistyka wymaga wysiłku wydobycia się z ram zbiorowych nawyków, wyzwolenia ze stereotypów i utartych kolein myślenia. Autorka wyposaża nas w klucz lekturowy otwierający teksty ściśle zrośnięte z tragiczną historią dwudziestego wieku, te, które dotyczą sztuk pięknych – zwłaszcza malarstwa – oraz eseje krytycznoliterackie. Badaczka uwzględnia przy tym zarówno wydane zbiory esejów oraz fragmenty dzienników, jak i niepublikowane, więc i nieznane zapiski dziennikowe oraz listy, dostępne w archiwach Muzeum Czartoryskich [obecnie w Muzeum Narodowym w Krakowie- przypis Elżbiety Skoczek]  oraz Ossolineum.

Książka  jest dostępna w sklepie Instytutu Literatury

O autorze /


Avatar

Autorka od wielu lat zajmuje się twórczością Józefa Czapskiego: przegląda archiwa, odczytuje dzienniki i zbiera informacje o dziełach malarza (projekt: Catalogue raisonné dzieł Józefa Czapskiego), nagrywa rozmowy z tymi, którzy znali autora "Na nieludzkiej ziemi". Powołała w 2017 roku Festiwal Józefa Czapskiego (jest jego dyrektorem) . Odbyły się już dwie edycje festiwalu. Przygotowuje książkę o Czapskim i jego siostrze Marii. www.czapskifestival.pl Copyright 2021 - Ela Skoczek / Materiały umieszczone na stronie są chronione prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie tylko za zgodą autora.

Artykuły powiązane

O pisaniu biografii

"(...) starałam się docierać do istoty rzeczy każdego zagadnienia w przekonaniu, że zbliżanie się do prawdy i jawność są wymowniejsze i moralniejsze od przemilczeń, legend i niedomówień.


Ludźmi jesteśmy i tylko ludźmi ułomnymi choćby nas inni brali za aniołów - pisał Mickiewicz do przyjaciół – cytując Naśladowanie.

Maria Czapska, Szkice Mickiewiczowskie, Wstęp

Kontakt

Zapraszamy do kontaktu z redakcją